Tagi
#Architekci  (6) #Baśnie z 1001 bloku  (7) #Boska Komedia  (41) #casting  (5) #czytanie  (7) #dyskusja  (3) #dzieci  (43) #Emigranci  (15) #Eva Rysova  (11) #Fakir  (9) #festiwal  (104) #film  (5) #fotorelacja  (31) #Fuck  (7) #FUU  (4) #gala  (1) #Genius Loci  (8) #happening  (3) #instalacja  (4) #Jakub S.  (5) #jubileusz  (8) #Kalkstein  (8) #Kieślowski Unimited  (5) #Klątwa  (20) #Kombinator  (5) #koncert  (95) #Koncert życzeń  (21) #konferencja  (8) #konkurs  (8) #koprodukcja  (8) #Kowboj Parówka  (8) #Krwawe wesele  (7) #Magda Miklasz  (7) #Magda Szpecht  (7) #Marcin Liber  (8) #Mateusz Pakuła  (14) #Michał Borczuch  (11) #Misja  (22) #modernizacja  (24) #modernizacja grudzień  (2) #Modernizacja kwiecień  (2) #modernizacja listopad  (6) #Modernizacja luty  (4) #modernizacja październik  (1) #modernizacja sierpień  (3) #modernizacja styczeń  (5) #modernizacja wrzesień  (3) #monodram  (9) #Montownia  (24) #Mrożek  (8) #nagroda  (31) #Nieznośnie długie objęcia  (8) #Noc Teatrów  (7) #Nowy Bulwart Sztuki  (59) #Paradiso  (8) #Pelcia  (17) #performance  (6) #piknik  (4) #premiera  (36) #program  (29) #projekt  (54) #Przypadek  (16) #Quo vadis  (15) #Recenzje  (4) #repertuar  (17) #Skowyt  (5) #spektakl gościnny  (53) #Spektakle wyjazdowe  (8) #spotkanie  (28) #Strzępka  (19) #Szekspir  (1) #Szydłowska  (25) #Szydłowski  (44) #taniec  (1) #Teatr IMKA  (4) #Teatr Zgromadzenie  (5) #Tochowicz  (2) #Tomasz Schimscheiner  (4) #Trzej Muszkieterowie  (18) #warsztaty  (42) #Wejście Smoka  (12) #werdykt  (3) #wernisaż  (4) #Wielcy inni  (4) #Wieloryb  (14) #Witkacy  (2) #Wszystko o mojej matce  (20) #Wyspiański  (5) #wystawa  (9) #zwiedzanie  (6)

Zamów Newsletter

Wysłano
X
Autor
Anna Popiel

GENIUS LOCI: NOWOSIELSKI. BYT/NIE/SUBTELNY

Premiera: 20.09.2017 20:00 Czas trwania: minut Cena: 10
Produkcja: Teatr Łaźnia Nowa

Wydarzenie w ramach festiwalu GENIUS LOCI

Tekst i reżyseria: Anna Popiel (WRD PWST)
Występuje: Kajetan Wolniewicz

Młoda reżyserka, i zarazem autorka tekstu, zaprasza nas do podziemi prawosławnej cerkwi na spotkanie z Jerzym Nowosielskim -  wybitnym malarzem, a zarazem prawosławnym myślicielem, którego poglądy niejednokrotnie ocierały się o herezję. Autorkę interesuje Nowosielski jako fenomenalny artysta widzący i czujący więcej niż inni, a także jako człowiek boleśnie świadomy swoich słabości. Poglądy Nowosielskiego, z czasem coraz bardziej pesymistyczne, ukazują człowieka w kondycji zaskakująco bliskiej teatrowi absurdu – jako więźnia w celi śmierci z napisem „życie”, jako byt od urodzenia skazany na cierpienie i ból. Jedynym ratunkiem jest wiara oraz sztuka - domena „bytów subtelnych”, która jest w stanie rozproszyć mrok ludzkiej duszy i tchnąć w nią nadzieję. 

 

Anna Popiel, reżyserka :

Fascynuje mnie „dwoistość” tej postaci, „pęknięcie” widoczne w jego twórczości, poglądach, wierze, życiu codziennym. Był rozdarty między między "niebem" duchowych tęsknot i olśnień, a piekłem fizycznego upadku. Subtelny teolog, profesor-erudyta i natchniony artysta z jednej strony, a z drugiej wręcz gnostyk brzydzący się materialnym światem. "Nietoperz w świątyni". Koneser kobiecego piękna, a zarazem erotoman-sadysta. Człowiek, który regularnie jadał mięso, a jednocześnie porównywał przemysłowy ubój zwierząt do Holocaustu i głosił powszechne zbawienie zwierząt na Sądzie Ostatecznym. Doceniony w Polsce jako artysta, ale z racji "wschodniego" ducha swej sztuki kompletnie niezrozumiany na Zachodzie. Wyszydzany w Polsce jako Ukrainiec i odrzucany na Ukrainie jako zbyt polski, a sam przekornie sytuujący się idealnie „pośrodku”. Człowiek, dla którego sam fakt istnienia był źródłem niewymownego bólu nie dającego się zagłuszyć.

Piwnica krakowskiej cerkwi to miejsce oczywiście wiele znaczące. Po pierwsze – jest to bezpośrednie nawiązanie do prawosławia, które uformowało duchowo Jerzego Nowosielskiego oraz nie tyle zainspirowało, ile zdeterminowało jego malarską twórczość. Po drugie – stanowi ona doskonałe tło dla rozważań nad upadkiem duszy w przysłowiową ciemność i możliwością jej powrotu do lepszej, idealnej rzeczywistości.  Podziemia zdają się idealnie symbolizować ów „infernalny” stan. Schodząc powoli w piwniczną otchłań porzucamy wszelką nadzieję, oddalamy się coraz bardziej od źródła światła, wybieramy mrok. Ale przecież wciąż mamy jeszcze w pamięci wspomnienie „góry”, czyli rzeczywistości jasnej, „rajskiej”, nieskażonej złem, o której wciąż wspominał Jerzy Nowosielski, za którą tęsknił. Czy zaufamy wizji artysty? Czy dostrzeżemy jej odblask w ciemnościach?

 -----

Krakowska cerkiew swoim wyglądem zewnętrznym w niczym nie przypomina klasycznej świątyni prawosławnej. Wkomponowana w jedną z pierzei ulicy Szpitalnej, o tym, że jest budynkiem sakralnym, informuje tylko za sprawą zawieszonej na froncie kamienicy niewielkiej ikony z wizerunkiem Bogurodzicy, którą chroni zadaszenie zwieńczone niewielką cebulastą kopułą. Mijamy ją na co dzień w pośpiechu. A przecież kryje fascynujące wnętrze. Przeprowadzony tu remont konserwatorski ujawnił, że w kamienicy zachowały się fragmenty renesansowych malowideł.

Miejsce w 1940 roku zaadoptowano na cerkiew prawosławną. W latach siedemdziesiątych prof. Jerzy Nowosielski zaprojektował dla swojej parafii niektóre elementy wyposażenia. Później trafił tu także ikonostas autorstwa tego artysty, który dziś możemy podziwiać w sali refektarzowej – także zaprojektowanej przez Nowosielskiego – znajdującej się nad przestrzenią cerkiewną.

Przy Szpitalnej 24 zbiega się wiele wątków, tradycyjne malarstwo cerkiewne oraz dawne historyczne wyposażenie koegzystuje z nowoczesnym malarstwem Jerzego Nowosielskiego i współczesnymi witrażami.

(źródło: dnidziecictwa.pl, autor: J. Nowostawska-Gyalókay)

Autor
Anna Popiel

Teatr Łaźnia Nowa

os. Szkolne 25 Kraków   biuro@laznianowa.pl   sekreteriat: 12 425 03 20     bilety: 12 680 23 41